عباس نورزائی فعال فرهنگی در یادداشتی به اوشیدا نوشت: هفتهٔ کتاب، کتابخوانی و کتابداری امسال حالوهوایی متفاوت با سالهای گذشته داشت؛ گویی نگاهها جدیتر شده و «کتاب» بار دیگر بر صدر دغدغههای فرهنگی نشسته است. سال ۲۰۰۴ میلادی در چین، تجربهای برایم رقم خورد که امروز معنایش را بهتر میفهمم. هنگام بازدید از «جنگل صخرهای دوننان»، بر سردر یک نمایشگاه نوشته بودند: «نمایشگاه جواهرات». ابتدا تصمیم گرفتم وارد نشوم؛ اما حس جستجوگری مرا به داخل کشاند. چهار غرفه داشت: فلزات گرانبها، سنگهای قیمتی، گیاهان دارویی و… کتاب. کتاب را همردیف جواهرات گذاشته بودند؛ کالایی گرانبها و ارزشمند. این دیدگاه پرسشی عمیق پیش پای ما میگذارد: آیا دولت و مردم ما حاضرند حتی یک درصد از هزینهای که برای طلا صرف میکنند، برای کتاب و زیرساختهای کتابخوانی خرج کنند؟
این پرسش، ما را با واقعیتی روبهرو میکند؛ ما هنوز با تراز فکری چینیها فاصله داریم. همان جا بود که بیاختیار به یاد سخن پیامبر اسلام (ص) افتادم: «اطلبوا العلم ولو بالصین»؛ علم را بجویید، حتی اگر در چین باشد. امروز نیز همین نگاه باید چراغ راه ما باشد؛ نگاهی که کتاب را زیور انسان و سازندهٔ جامعه میداند.
هفتهٔ کتاب امسال با رویدادهای متنوع، هدفمند و باکیفیت همراه بود؛ از جشنوارههای کوچک محلی تا نشستهای تخصصی و برنامههای خلاقانهٔ کتابخوانی. در کنار این برنامهها، خبرهای خوشی نیز از حوزهٔ «ساختمانسازی کتاب» شنیدیم؛ اقدامی که سالها جای خالیاش احساس میشد.
دو سال پیش، بهعنوان یکی از مؤلفان کشور، وارد ساختمان خاک گرفته و فرسودهٔ اداره کل کتابخانههای عمومی استان شدم؛ ساختمانی که در یک واحد مسکونی مستقر بود و حتی بخشی از فعالیتها در آشپزخانه انجام میشد. دفتر مدیرکل، میز مناسب جلسه نداشت و تجهیزات در شأن نهاد کتابخانه نبود. وضع بسیاری از کتابخانههای استان نیز بهتر از این نبود.
باوجود اینهمه کمبود، بار اصلی سرپا نگهداشتن کتابخانهها بر دوش کتابداران متعهدی بود که با عشق به کتاب، نام نیکی برای استان ساختند. امروز اما ورق برگشته است. ساختمان جدید اداره کل ساخته شده و هر کس وارد آن میشود، درمییابد که مسئولان کشور برای کتاب - این کالای معنوی و انسانساز - حرمت و اهمیت قائل شدهاند. پرسش اینجاست: چرا چنین تغییری تا امروز دیده نمیشد؟ پاسخ روشن است: مدیریتِ اهل و شایسته.
در مدت کوتاهی، مدیرکل کتابخانههای عمومی استان، جناب آقای جهانتاب - که خود اهلقلم و از تبار فرهنگدوستان ایرانزمیناند و پدرشان از پیشگامان شکوفایی فرهنگ عامه و برنامهسازی در رادیوی استان بوده - توانستهاند با ایدههایی روشن، جایگاه کتاب و کتابخوانی را در استان احیا و تقویت کنند. این تحول نتیجهٔ مدیریت علمی، دلسوزانه و برخوردار از «اهلیت فرهنگی» است.
در پایان، بهنوبهٔ خود از همت بلند مدیرکل محترم کتابخانههای عمومی استان و همکاران ارزشمندشان صمیمانه سپاسگزاری میکنم و توفیق روزافزونشان را آرزو دارم. همچنین از مدیران بالادستی و استانی انتظار میرود این ظرفیت انسانی توانمند را حمایت کنند و کمک کنند تا «جایگاه کتاب» در این سرزمین بر تاج طلا بنشیند؛ همینجایی که باید باشد.
