ناصر چاری در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «
اوشیدا» با تبریک روز پزشک، به بررسی پیشینه و جایگاه علم پزشکی در سیستان پرداخت و بیان کرد: تاریخ پزشکی این منطقه سابقهای طولانی دارد و شواهد تاریخی و اسطورهای، از قدمت دانش درمان و پزشکی در سیستان حکایت میکند.
وی با اشاره به روایت تولد رستم در شاهنامه افزود: در روایتهای اسطورهای، تولد رستم به شیوهای مشابه سزارین و با راهنمایی سیمرغ انجام شده است که میتوان آن را یکی از نمونههای کهن بازتاب دانش پزشکی در فرهنگ سیستان دانست.
این پژوهشگر تاریخ سیستان با بیان اینکه در متون تاریخی نیز از پزشکان و درمانگران سیستانی یاد شده است، اظهار کرد: وجود بیمارستان در شهر زرنج و اشاره به داروها و اصطلاحات پزشکی مرتبط با سیستان در آثار دانشمندانی همچون ابوریحان بیرونی، نشاندهنده جایگاه این منطقه در حوزه پزشکی است.
چاری ادامه داد: در دوره قاجار و همزمان با فعالیت کنسولگریهای روس و انگلیس در سیستان، مراکز درمانی و داروخانههایی نیز در این منطقه فعال بودند و اسناد تاریخی از مراجعه بیماران، انجام جراحی و ارائه خدمات درمانی به مردم سیستان و حتی مراجعه افرادی از مناطق دیگر، از جمله افغانستان، حکایت دارد.
وی با اشاره به شیوع بیماریهای مختلف در تاریخ سیستان، از جمله طاعون و آبله، گفت: مقابله با بیماریهای واگیردار، آبلهکوبی و استفاده از سرم از جمله اقداماتی بود که بهتدریج در این منطقه گسترش یافت و زمینه توسعه خدمات پزشکی را فراهم کرد.
این پژوهشگر همچنین از پزشکان شناختهشدهای همچون مرحوم دکتر مهدی هاشمی یادکرد و افزود: پزشکان قدیمی سیستان باوجود امکانات محدود، تلاش زیادی برای درمان بیماران داشتند و در خاطرات و تاریخ شفاهی مردم نیز نمونههای متعددی از خدمات و اقدامات درمانی آنان نقل شده است.
چاری با اشاره به توسعه پزشکی نوین در سیستان بیان کرد: باگذشت زمان، حضور پزشکان ایرانی و سپس پزشکان بومی افزایش یافت و امروز دانشگاه علوم پزشکی زابل با پذیرش دانشجویان بومی در رشتههای مختلف پزشکی و تخصصی، نقش مهمی در تأمین نیروی انسانی حوزه سلامت منطقه دارد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به پزشکی سنتی در سیستان اشاره کرد و گفت: شکستهبندان، حجامت، درمانهای سنتی و نقش «بیبی دعاها» در کمک به زنان هنگام زایمان، بخشی از دانش و تجربه درمانی مردم منطقه بوده است که در طول نسلها منتقل شده است.
چاری با معرفی کتاب «پزشکی سنتی سیستان» تألیف استاد ایرج افشار سیستانی، از علاقهمندان خواست برای شناخت بیشتر پیشینه درمانهای سنتی منطقه، این اثر را مطالعه و بررسی کنند.
این پژوهشگر تاریخ سیستان در پایان با تأکید بر جایگاه اجتماعی پزشکان گفت: مردم سیستان همواره احترام ویژهای برای پزشکان قائل بودهاند و خدمات صادقانه پزشکان در حافظه تاریخی و شفاهی مردم منطقه باقیمانده است.
انتهای خبر/